Uniwersytet Łódzki powstał 24 maja 1945 roku jako kontynuator dorobku i tradycji działających w okresie międzywojennym w Łodzi Instytutu Nauczycielskiego (1921-1928), Wyższej Szkoły Nauk Społecznych i Ekonomicznych (1924-1928), oraz oddziału Wolnej Wszechnicy Polskiej (1928-1939). Inicjatorem powołania w Łodzi uczelni uniwersyteckiej, pod pierwotną nazwą "Państwowy Uniwersytet - Wolna Wszechnica", był prof. Teodor Vieweger, rektor Wolnej Wszechnicy Polskiej. Pierwszymi rektorami Uniwersytetu Łódzkiego byli wybitni przedstawiciele nauki polskiej: Tadeusz Kotarbiński, Józef Chałasiński, Jan Szczepański.

Obecnie Uniwersytet Łódzki jest jednym z największych polskich uniwersytetów i posiada 12 wydziałów. Nauczanie w Uniwersytecie Łódzkim odbywa się na 80 kierunkach studiów i 167 specjalnościach. Uczelnia prowadzi także studia doktoranckie i ponad 150 studiów podyplomowych, w tym studia typu MBA oraz finansowane przez EFS.